Z racji tego, że pozo­sta­wi­łam moją książ­kę o zam­kach w miej­scu zwa­nym domem, zmu­szo­na jestem napi­sać o czymś innym! Ostat­nio oglą­da­jąc album o zabyt­kach świa­ta natknę­łam się na wie­le inte­re­su­ją­cych budyn­ków i jeden z nich zain­try­go­wał mnie tak bar­dzo, że muszę o nim wspo­mnieć. Może urzekł moje ser­ce ze wzglę­du na jego impo­nu­ją­cą for­mę, a może dla­te­go, że kocham archi­tek­tu­rę drew­nia­ną. Być może wpływ na to mia­ły obie te rze­czy :)

Lubię sobie zawsze popi­sać trosz­kę na począ­tek, co już pew­nie nie­któ­rzy zauwa­ży­li. Prze­cho­dząc jed­nak do rze­czy, mam na myśli cer­kiew Prze­mie­nie­nia Pań­skie­go na wyspie Kiży poło­żo­nej na jezio­rze One­ga w Kare­lii na tery­to­rium Fede­ra­cji Rosyj­skiej. Ten, jak już wspo­mnia­łam, drew­nia­ny budy­nek, wybu­do­wa­ny został w 1714 roku w miej­sce poprzed­niej świą­ty­ni, któ­rą stra­wił pożar wywo­ła­ny ude­rze­niem pio­ru­na. Nie­ste­ty bar­dzo wie­le drew­nia­nych zabyt­ków koń­czy w ten spo­sób i dzie­je się to tak­że w obec­nych cza­sach, gdzie sys­te­my prze­ciw­po­ża­ro­we są zaawan­so­wa­ne i wyda­wa­ło­by się, że sze­ro­ko sto­so­wa­ne w budyn­kach o ran­dze zabyt­ku. Wra­ca­jąc jed­nak do cer­kwi — w tym przy­pad­ku moż­na mówić o szczę­ściu w nie­szczę­ściu, bowiem obec­ny budy­nek wyglą­da zachwy­ca­ją­co. Wznie­sio­no go bez uży­cia gwoź­dzi, co nie jest zaska­ku­ją­ce w przy­pad­ku drew­nia­nych kon­struk­cji (mój naj­droż­szy Leonard rów­nież ich nie ma, jed­nak­że w porów­na­niu do owej cer­kwi wyglą­da jak boba­sek), jed­nak­że budzi wiel­ki podziw zwa­żyw­szy na skom­pli­ko­wa­ną for­mę i wyso­kość świą­ty­ni, któ­ra mie­rzy aż 37 metrów. Podob­no jedy­nie igli­ce kopu­ły, któ­rych kościół ten liczy aż 22, zosta­ły gdzie­nie­gdzie wzmoc­nio­ne gwózd­ka­mi. Cer­kiew w więk­szo­ści zbu­do­wa­no z drew­na sosno­we­go, ze świer­ko­wy­mi i brzo­zo­wy­mi ele­men­ta­mi.

Wewnątrz znaj­du­je się bar­dzo inte­re­su­ją­cy iko­no­stas zawie­ra­ją­cy 102 iko­ny. Choć jego rama dato­wa­na jest na wiek XIX, same malo­wi­dła pocho­dzą z róż­nych cza­sów. Dwa naj­star­sze — Trans­fi­gu­ra­cja oraz Pokro­wa (Mat­ka Boska przed­sta­wio­na z trzy­ma­nym w dło­niach sza­lem, uno­szą­ca się ponad gru­pą ludzi, po bokach oto­czo­na przez anio­ły lub świę­tych) są z koń­ca XVII wie­ku. Iko­ny środ­ko­we­go rzę­du pocho­dzą z dru­giej poło­wy XVIII wie­ku, nato­miast rząd gór­ny wyko­na­ny został w więk­szo­ści w koń­ców­ce tego same­go stu­le­cia.

Budy­nek ten jest jed­nym z trzech wcho­dzą­cych w zespół  o wdzięcz­nej nazwie Kiży Pogost. Ów tajem­ni­czy pogost, z tego co uda­ło mi się wyde­du­ko­wać, jest przy­ko­ściel­nym cmen­ta­rzem. Poza cer­kwią Prze­mie­nie­nia Pań­skie­go, któ­ra ma cha­rak­ter ‘let­ni’ i w zim­nych mie­sią­cach nie odby­wa­ją się tam nabo­żeń­stwa, w skład Pogo­stu wcho­dzą jesz­cze tzw. ‘zimo­wa’ cer­kiew Opie­ki Mat­ki Bożej z 2 poło­wy XVII wie­ku oraz dzwon­ni­ca wznie­sio­na w 1862 roku, któ­ra rów­nież jak boha­ter­ka dzi­siej­sze­go wpi­su, powsta­ła na zglisz­czach poprzed­nie­go budyn­ku o tej samej funk­cji.

http://40.media.tumblr.com/tumblr_m032edLeg21qg88vyo1_1280.jpg
http://40.media.tumblr.com/tumblr_m032edLeg21qg88vyo1_1280.jpg
https://bhtp.files.wordpress.com/2015/07/kizhi.jpg
https://bhtp.files.wordpress.com/2015/07/kizhi.jpg
http://gethdwallpapers.net/wallpapers/l/1366x768/15/russia_chapel_temple_karelia_kizhi_wooden_architecture_1366x768_14194.jpg
http://gethdwallpapers.net/wallpapers/l/1366x768/15/russia_chapel_temple_karelia_kizhi_wooden_architecture_1366x768_14194.jpg
http://lh3.ggpht.com/-rrEc_8W5hHY/Ty-zXY_-lRI/AAAAAAAAUXg/VXmdrSHVmes/kizhi-pogost-3%25255B2%25255D.jpg?imgmax=800
http://lh3.ggpht.com/-rrEc_8W5hHY/Ty-zXY_-lRI/AAAAAAAAUXg/VXmdrSHVmes/kizhi-pogost‑3%25255B2%25255D.jpg?imgmax=800
http://creativeroots.org/wp-content/uploads/2011/02/kizhi-pogost2.jpg
http://creativeroots.org/wp-content/uploads/2011/02/kizhi-pogost2.jpg
http://disanthegioi.info/userfiles/image/2015/4207559160_44f7e969d9.jpg
http://disanthegioi.info/userfiles/image/2015/4207559160_44f7e969d9.jpg

Poza Pogo­stem na wyspie znaj­du­ją się tak­że inne obiek­ty, bowiem miej­sce to jest skan­se­nem sku­pia­ją­cym cer­kwie oraz drew­nia­ne domy. Wśród nich są przy­wie­zio­na z mona­sty­ru w Muro cer­kiew wskrze­sze­nia Łaza­rza oraz kapli­ca Micha­ła Archa­nio­ła z Leli­ko­zie­ro.

Nie bar­dzo wiem co zna­czą aż 22 kopu­ły cer­kwi Prze­mie­nie­nia Pań­skie­go, jed­nak na pew­no mają wymiar sym­bo­licz­ny. Być może 9 z nich zwią­za­ne jest z chó­ra­mi aniel­ski­mi, a pozo­sta­łe 13 odno­si się do Chry­stu­sa i 12 apo­sto­łów. Jest to tyl­ko moja luź­na hipo­te­za. Jeśli ktoś wie albo rów­nież ma jakiś pomysł, pro­szę o komen­tarz. Przy­znam, że nie­zwy­kle mnie to zacie­ka­wi­ło i czu­ję pewien nie­do­syt. Cer­kiew w Supra­ślu ma kopuł znacz­nie mniej, bo zda­je się, że tyl­ko pięć (nie wiem jak kon­kret­nie je liczyć, ale zwień­cze­nia wież chy­ba też są kopu­ła­mi), któ­re odno­szą się do Chry­stu­sa i Ewan­ge­li­stów.

Kiży Pogost od 1990 roku znaj­du­je się na świa­to­wej liście UNE­SCO, stąd na ich kana­le Youtu­be moż­na zna­leźć inte­re­su­ją­cy film pre­zen­tu­ją­cy owe zabyt­ki.

Uwa­żam, że jest to bar­dzo pięk­ny budy­nek, god­ny zoba­cze­nia. Nie­zwy­kle chcia­ła­bym go kie­dyś zoba­czyć. Może będzie mi to dane :)

Architektura, Sakralna Tags:

2 thoughts on “Kopuły

  1. Cer­kiew fak­tycz­nie robi wra­że­nie cho­ciaż nie wiem co myśleć o tej meta­lo­wej dra­bi­nie? Mam nadzie­ję, że to “doda­tek” tyl­ko na czas jakiś prac remon­to­wych … Poło­że­nie też malow­ni­cze, ale te piel­grzym­ki … ;)

    1. Meta­lo­we potwo­ry na pew­no tyl­ko cza­so­wo, żeby coś tam podłu­bać, napra­wić itd. :) A piel­grzym­ki tury­stycz­ne zawsze są licz­ne w zna­nych miej­scach. Kiży jest podob­no jed­nym z naj­chęt­niej odwie­dza­nych miejsc w Rosji. U nas cuda z listy UNE­SCO nie są aż tak oble­ga­ne, o czym prze­ko­na­łam się w Lip­ni­cy, gdzie musia­łam dzwo­nić spe­cjal­nie po panią prze­wod­nik, żeby otwo­rzy­ła mi drzwi od kościół­ka. Ale może wybra­łam jakąś złą porę, cho­ciaż była to gorą­ca majo­wa sobo­ta… :)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.